|
Mysz jest zwierzęciem należącym do rodziny
myszowatych (Muridae), które z kolei należą do rzędu gryzoni
(Rodentia). Nazwa gryzonie pochodzi od słowa rodere, co
oznacza "gryźć". Do tego rzędu należy około 1/3
wszystkich gatunków ssaków. Gryzonie należą do szczepu łożyskowców,
a te do podgromady ssaków żyworodnych. Pierwsze myszowate wykształciły
się w neogenie (kenozoik), w pliocenie. Pierwotnie zamieszkiwały
Eurazję, Australię i Afrykę, jednak z czasem rozprzestrzeniły się
po całym świecie. Prowadzą nadziemny oraz podziemny tryb życia, a
niektóre gatunki nawet nadrzewny.
Do tej pory opisane zostało 98
rodzajów myszowatych z około 460 gatunkami. Z czego w Polsce
zamieszkuje 8 gatunków. Jeszcze kilkadziesiąt lat temu do rodziny
myszowatych zaliczano też m. in. nornicę rudą (Clethrionomys
glareolus), nornika północnego (Microtus oeconomus),
nornika burego (Microtus agrestis), nornika zwyczajnego, zwanego
też polnikiem (Microtus arvalis), karczownika ziemnowodnego (Arvicola
terrestris), darniówki (Pitymys) oraz piżmaka (Ondatra
zibethica) zaliczane obecnie do nornikowatych, a także chomika -
zaliczanego obok myszoskoczków do rodziny chomikowatych (Cricetidae).
Obecnie do tej rodziny należą gatunki myszy i szczurów, których
linie rozłaczyły się ok. 12 do 24 mln lat temu.
Myszowate powszechnie uważane są za
szkodniki,
roznoszące choroby oraz niszczące ludzką własność i wykradające
jedzenie. Prawdopodobnie stąd też ich nazwa myszy. Prawdopodobnie
słowo to pochodzi od sanskryckiego "Musch", co może
oznaczać "kradzież".
Wielkość myszowatych jest bardzo zróżnicowana,
najmniejsi przedstawiciele nie przekraczają 5 cm, zaś najwięksi, jak
szczur drzewny, mogą osiągnąć długość do 80 cm. Myszowate mają
ogromne zdolności przystosowawcze. Przedstawiciele rodzaju myszy byli
znajdowanie w najróżniejszych środowiskach. Niedużą populację
znaleziono nawet w kopalni, w Mysłowicach na głębokości 350 do 500
metrów. Myszy dostały się tam przed laty i przystosowały do życia w
niej. Ich tułów, ogon, kończyny tylne i czaszka były krótsze niż
innych osobników tego gatunku. Natomiast ich włosy zatokowe były dłuższe
i bardziej elastyczne, aby zwierzęta mogły pewniej poruszać się w
ciemnościach.
Rodzina ta, wraz z rzędem gryzoni odróżnia się od
innych ssaków m. in. skąpym owłosieniem w niektórych miejscach ciała
jak ogon i uszy, obecność łuskopodobnych tworów na ogonie, podwójna
macica, a przede wszystkim stalerosnącymi siekaczami, pozbawionymi
wykształconych zębodołów.
Do najbardziej
znanych przedstawicieli tej rodziny należą: mysz domowa (Mus
musculus), mysz polna (Apodemus agrarius), mysz leśna (Apedemus
flavicolis), mysz zielna (Apodemus microps), mysz zaroślowa
(Apodemus silvaticus), mysz kolczasta (Acomys), mysz
pigmejska (Mus minutoides), mysz berberyjska (Lemniscomys
barbarus), a także szczur śniady (Rattus rattus),
szczur wędrowny (Rattus norvegicus), szczur drzewny (Phloeomys
cunnigi), bobroszczur (Hydromys chrysogaster), wielkoszczur (Cricetomys
gambianus) oraz badylarka (Micromys minutus) będąca
najmniejszym ssakiem w Europie.
SYSTEMATYKA MYSZY DOMOWEJ
Domena - Eukarioty (Eukaryota/Eukarya)
Królestwo - Zwierzęta (Animalia)
Poskrólestwo - Tkankowce (Histozoa)
Typ - Strunowce (Chordata)
Podtyp - Kręgowce (Wertebrata)
Gromada - Ssaki (Mammalia)
Podgromada - Ssaki żyworodne/właściwe (Theria)
Szczep - Łożyskowce (Eutheria/Placentalia)
Rząd - Gryzonie (Rodentia)
Rodzina - Myszowate (Muridae)
Rodzaj - Mysz (Mus)
Gatunek - Mysz domowa (Mus
musculus)
Bibliografia:
pl.wikipedia.org
Korda P., "O gryzoniach", wyd. Państwowe wydawnictwo rolnicze
i leśne, Warszawa 1969
|